LETSEL NA VAL IN ESCAPE-ROOM ... WIE IS AANSPRAKELIJK?

Escape-rooms zijn tegenwoordig een ware hype. Maar wat als er een ongeluk gebeurt met ernstige letselschade tot gevolg? Is de eigenaar van de escape-room dan aansprakelijk voor de letselschade of heeft de deelnemer dit risico aanvaard? Begin dit jaar heeft de rechtbank Zeeland West-Brabant zich gebogen over een valpartij met ernstig (been)letsel in een escape-room. Is het voor de exploitanten van escape-rooms nu ook opletten geblazen?  

Wie kent ze  niet? De Escape-rooms. Een escape-room is een spel waarbij de deelnemers in een ruimte worden opgesloten. Binnen een bepaalde tijdslimiet  dienen  zij uit deze ruimte te ontsnappen, door het oplossen van puzzels en raadsels.  De deelnemers dienen bij de start van het spel zo weinig mogelijk te weten over het verloop van het spel, zodat een en ander voor hen een verrassing blijft. Vraag is of de exploitant van een escape-room aansprakelijk is voor het letsel dat een van de deelnemers tijdens het spel heeft opgelopen door een val van de trap?

Wat was er aan de hand?
Een 63-jarige deelnemer valt tijdens het spel van een trap en houdt daar een gecompliceerde beenbreuk aan over. Het gaat om een trap die bestaat uit twee delen die haaks op elkaar staan, gescheiden door een platform en waarvan alleen het bovenste gedeelte een trapleuning heeft.  Tijdens het afdalen van de trap door de deelnemer begint het trappengat zich  te vullen met mist dat vanuit rookmachines wordt geproduceerd. Tevens waren er lichtflitsen en harde geluidseffecten.  De 63-jarige deelnemer komt ten val en loopt ernstig beenletsel op. Wat nu?

Standpunt deelnemer
De deelnemer heeft de exploitant van de escape-room aansprakelijk gesteld voor zijn schade.  Aan zijn vordering legt hij ten grondslag dat het zicht in het trapgat ernstig werd beperkt door fel licht in combinatie met mist. Toen hij de trap afdaalde hield hij zich met  beide handen vast aan de leuning. Omdat deze armleuning stopte,  dacht hij dat hij op de begane grond was. In werkelijkheid bevond hij zich op een  klein platform en hij heeft  toen een misstap gemaakt. Hij verwijt de exploitant dat hij niet gewaarschuwd is voor een voor hem onbekende en onveilige situatie, welke hij door alle effecten niet kon inschatten. De exploitant had eenvoudige maatregelen kunnen treffen ter vermijding van de val, door bijvoorbeeld de armleuning tot beneden toe door te laten lopen en door minder mistontwikkeling te laten plaatsvinden. Na het ongeval heeft de exploitant overigens een aantal veiligheidsmaatregelen getroffen, onder meer het aanbrengen van een armleuning, reflecterende  anti-slipstrips op het onderste deel van de trap en heeft hij de licht- en geluidseffecten gewijzigd.

Standpunt exploitant
De exploitant wijt het ongeval  aan een ongelukkige samenloop van omstandigheden. Hij verwijst naar zijn algemene voorwaarden, die (ook volgens de rechter) van toepassing zijn[1]. Voorafgaand aan het spel hebben de deelnemers daarenboven een veiligheidsinstructie gekregen en in de ruimten zijn twee borden aanwezig waarop veiligheidsregels zijn vermeld. Bovendien vindt de exploitant de trap zelf niet gevaarlijk en is het niet ondenkbaar dat de deelnemer gestruikeld is doordat hij een trede over het hoofd heeft gezien. Van bovenaf zou de deelnemer het verloop van de trap goed hebben kunnen inschatten en als hij de trap gevaarlijk vond, dan had hij die niet moeten betreden. Dat hij is gevallen, is dus zijn eigen schuld.  

Het Kelderluik-arrest 
De rechtbank beoordeelt deze kwestie aan de hand van het zogeheten Kelderluik-arrest .  In letselschadeland is dit  een belangrijk arrest.  Uit dit arrest volgt dat in zijn algemeenheid een ieder gehouden is om oplettend en voorzichtig te zijn, dit om ongelukken te voorkomen. In sommige gevaarzettende situaties is het echter noodzakelijk om veiligheidsmaatregelen te treffen, dit ter voorkoming van het verwezenlijken van gevaar. Het achterwege laten van veiligheidsmaatregelen in een dergelijke situatie kan onrechtmatig zijn. Of in een concrete kwestie ook daadwerkelijk sprake is van een onrechtmatige daad, is afhankelijk van de omstandigheden van het geval. Hierbij dienen de volgende vragen te worden beantwoord: hoe waarschijnlijk is het dat iemand de vereiste oplettendheid en voorzichtigheid niet in acht neemt? Hoe groot is de kans dat uit deze niet-inachtneming een ongeval ontstaat? En wat is dan naar verwachting de ernst van de gevolgen van een mogelijk ongeval? En tenslotte, hoe bezwaarlijk is het om gepaste veiligheidsmaatregelen te treffen?

Uitspraak rechtbank
De rechter heeft de escape-room ambtshalve bezocht en zich een oordeel van de situatie gevormd. De rechter ging de vier criteria (uit het Kelderluik-arrest) langs en oordeelde dat de rook, geluidseffecten en lichtflitsen een desoriënterende werking hebben, die het veilig betreden van de trap naar beneden bemoeilijkt. Ook waren de verschillende onderdelen van de trap moeilijk te onderscheiden en hield één leuning halverwege de trap op, waardoor het voorstelbaar was dat de deelnemer dacht beneden aangekomen te zijn, terwijl hij nog maar halverwege was. Deze omstandigheden maken dat het aannemelijk is dat deelnemers niet de vereiste oplettendheid en zorgvuldigheid in acht nemen bij het afdalen van de trap. Het is algemeen bekend dat een val vanaf een trap kan leiden tot (ernstig) letsel. Daarenboven was het volgens de rechter eenvoudig om veiligheidsvoorzieningen aan te brengen . De rechtbank vindt dan ook dat de exploitant meer gepaste veiligheidsvoorzieningen had kunnen en moeten nemen. Immers, adequate, op het relevante gevaar toegespitste waarschuwingen ontbraken. De rechter oordeelde dat de exploitant zich onrechtmatig heeft gedragen ten opzichte van het slachtoffer en de exploitant moet de schade vergoeden. 

Conclusie
De exploitant heeft zich onrechtmatig  gedragen tegenover de deelnemer. Er is immers voldaan aan de kelderluikcriteria en de eigenaar van de escape-room heeft  een gevaarscheppende situatie gecreëerd. Door de val van de man heeft het gevaar zich verwezenlijkt en hierdoor heeft de eigenaar onrechtmatig gehandeld jegens de man. De uit diens val voortvloeiende schade dient  dan ook vergoed te worden.  Hieruit volgt dat het  in de escape-room ook opletten geblazen is voor exploitanten! Of een exploitant aansprakelijk is voor de opgelopen letselschade is dus afhankelijk van de omstandigheden van het geval.  De drempel voor aansprakelijkheid bij sport- en spelsituaties is vrij hoog. De deelnemer aanvaardt immers een zeker risico door deelname. Dat betekent uiteraard niet dat de exploitant hier nimmer voor aansprakelijk is, ook niet bij uitsluiting van diens aansprakelijkheid.

Ron Crombaghs 


[1] . In deze voorwaarden wordt aangegeven dat de ruimte altijd van tevoren gecontroleerd mag worden voor duidelijkheid over de eventuele risico’s van het spel. De rechtbank oordeelt dat niet valt in te zien waarom dit artikel aansprakelijkheid tegen kan houden.

 

Goede kennis van de klant komt de kwaliteit van de advisering ten goede en genereert toegevoegde waarde.
In de rechtszaal van het geweten wordt altijd zitting gehouden.